जेनेभा – नवीकरणीय ऊर्जामा विश्वव्यापी लगानी तीन गुणा बढाउनुपर्ने संयुक्त राष्ट्रसंघले जनाएको छ । विश्वलाई शून्य उत्सर्जनको मार्गमा अघि बढाउन सन् २०५० सम्ममा नवीकरणीय ऊर्जामा विश्वव्यापी लगानी तीन गुणा बढाउनुपर्ने विश्व मौसम विज्ञान सङ्गठन (डब्लुएमओ) ले मङ्गलबार सार्वजनिक गरेको पछिल्लो प्रतिवेदनमा जनाइएको हो ।

प्रतिवेदनमा स्वच्छ ऊर्जास्रोतबाट आउने विद्युतको आपूर्ति आगामी आठ वर्षभित्र दोब्बर बनाइनुपर्ने अन्यथा विश्वव्यापी ऊर्जा सुरक्षामा खलल पर्न सक्ने उल्लेख छ ।

डब्लुएमओको सन् २०२२ को स्टेट अफ क्लाइमेट सर्भिसेजको प्रतिवेदनअनुसार जलवायु परिवर्तनले विश्वव्यापी ऊर्जा सुरक्षालाई जोखिममा पारिरहेको छ । जलवायु परिवर्तनको प्रभाव, अधिक बारम्बार र तीव्र चरम मौसम सहित, ईन्धन आपूर्ति, ऊर्जा उत्पादन र ऊर्जा पूर्वाधारमा प्रत्यक्ष रूपमा असर गरिरहेको छ ।

विश्वमा जलस्रोतको अभाव भए तापनि सन् २०२० मा ‘थर्मल, न्युक्लियर र हाइड्रोइलेक्ट्रिक’ प्रणालीबाट उत्पादित विश्वको ८७ प्रतिशत बिजुली पानीको उपलब्धतामा निर्भर थियो । अनुकुलनका लागि ताजा पानीमा भर पर्ने करिब ३३ प्रतिशत थर्मल पावर प्लान्टहरू पानीको उच्च अभावको जोखिममा छन् र यो विद्यमान आणविक ऊर्जा संयन्त्रहरूको १५ प्रतिशत हो ।

यो आँकडा आगामी २० वर्षमा २५ प्रतिशतसम्म बढ्न सक्छ । अफ्रिका भविष्यमा नवीकरणीय ऊर्जाको प्रमुख खेलाडी बन्न सक्ने प्रतिवेदनमा उल्लेख छ । अफ्रिकाले पहिले नै जलवायु परिवर्तनको गम्भीर प्रभावहरू सामना गरिरहेको छ, जसमा ठूलो खडेरी पनि समावेश छ । स्वच्छ प्रविधिको घट्दो लागतले अफ्रिकाको भविष्यको लागि नयाँ प्रतिज्ञा गरेको छ, र अफ्रिकाको लागि नवीकरणीय ऊर्जाको आवश्यकताको खाडललाई बन्द गर्न मद्दत गर्ने ठूलो अवसर छ ।

सन् २०५० सम्ममा विश्वव्यापी विद्युत् आवश्यकता मुख्यतया नवीकरणीय ऊर्जाबाट पूरा हुनेछ र सौर्य ऊर्जा सबैभन्दा ठूलो स्रोत हुनेछ । यद्यपि, अफ्रिका विश्वव्यापी रूपमा ६० प्रतिशत सर्वश्रेष्ठ सौर्य स्रोतहरूको घर भए तापनि यसमा स्थापित ‘फोटोवोल्टिक’ क्षमताको केवल एक प्रतिशत मात्र छ ।